Akıl ve Tutku

 

    Sizce aşk havai bir çocuğu dolgun bir başak taneleri kadar olgunlaştırabilir mi? Ya da yeterince olgun ve tumturak bir aklı, neşeli ve umursuz bir çocuk safiyetine kavuşturulabilir mi? Bunu öğrenmek için en iyisi bu kitabı okumak…

    Austen'ın ilk yayınlanan kitabı diğer çok meşhur Gurur ve Önyargı gibi belirli bir eksenden ilerleyip kendini okuyucuya sunuyor. Gururlu Darcy ve önyargılı Elizabeth, olaylar ilerledikçe –biraz da aşkın gücüyle- ortak paydada buluşmalarını sağlamıştı. Kalabalık aile yapısını temsilen bu kitabında böyle bir ailenin yaşamından en büyük akıl ve mantık ilkeleriyle ilerleyen Elinor ve onun bir küçüğü Marianne fevri ve tutkulu tavırları aşk hayatında yaşadıklarını etkiliyor ve zamanla bu iki kardeşte karakter değişiklikleri gözlemleniyor. Kitapta aşk kadar kadın duyarlılığı feminen bir açıdan ele alınmış, kadınların cemiyet hayatındaki ve aile hayatındaki rolleri ve özgürlükleri sıkça sorgulanmıştır. Fevri davranan Marianne erkek arkadaş edinir ve ailesi de Elinor hariç olası evlenme fikri için bu flörtü hoş görür hatta bununla gururlanırlar. Birlikte zaman geçiren fakat ilişkilerinin değerini birbirlerine açmayan bu gençlerin ayrılığı da birlikteliklerinin başlangıcı kadar ani olur. Elinor tüm çabalara rağmen bunu önleyemez ve kardeşi üzüntüden ağır bir hastalık geçirir. Marianne'nin Willoughby la saman alevi gibi sönen ilişkilerine rağmen bundan daha önceki süreçlerde de ona sadakatle yaklaşıp ilgi duyan Albay Brandon en sonunda günün kazananı olur. Elinor'sa Edward ı çok sevmekle beraber en başından kendisini üzmeyecek derecede mesafeyi korumasına rağmen yakın arkadaşı Lucy ile aldatıldı. Duygularını en baştan beri iyi bir şekilde yönetmeyi becerse de zamanla sadece tutkulu kalabilmeyi başarmıştır. Tüm bu zorlu günlerde bu iki kardeş birbirine aşk tavsiyeleri vermekle kalmıyor birbirlerinin ilişkilerini adeta yönlendiriyorlar. Elinor ihaneti affetmenin doğru ve kolay olmadığını anlayınca Edward’ın – Lucy başkasıyla evlenmesine rağmen- evlilik teklifini kabul etmez.

    Bu İngiliz kült romanının orijinal adıyla Sense and Sensebility ilk yayımlandığı zaman mektup

halindeymiş. Kitap karakterlerindeki Elinor ve Marianne yazarın gerçek hayatta çok yakın olduğu ablası Cassandra ile kendini benzer bir şekilde yansıtır. Kitaplarında güçlü ve akıllı kadınları ele alan Jane Austen keskin zekâsı ve ince mizah anlayışı ile de dönemin toplumunda es geçilmiş toplumsal olgu ve problemlere de değinir.

  

 Ve gerçek mutluluğun sadece akıl ve tutku arasındaki hassas dengenin kurulmasıyla mümkün olacağını vurguluyor ve bu nefis eserleri sizleri baş başa bırakıyorum…

Beyzanur Bilyay